GS. Po-Shen Loh: Lý thuyết trò chơi có thể giải bài toán con người trong kỷ nguyên AI?

Giới thiệu và kỷ niệm với Việt Nam 0:00

• Diễn giả lần đầu đến Việt Nam, bày tỏ lòng biết ơn.
• Ông muốn nói về con người sau khi nghe về siêu nhân (superhumans).
• Kể về huấn luyện viên toán người Việt thời trung học ở Wisconsin, người đã dẫn dắt đội xếp thứ ba toàn nước Mỹ.

Kỹ năng giải quyết vấn đề chưa từng gặp 1:43

• Khi AI xuất hiện, mọi người cần học cách giải quyết vấn đề chưa từng thấy, như trong các cuộc thi toán thời trung học.
• Giáo dục thông thường dạy giải bài đã biết, nhưng đó là loại bài AI dễ giải nhất.
• Ông dạy bằng cách vào lớp và nói quên cách giải, cả lớp cùng brainstorm.
• Ông không chuẩn bị trước cho lớp học.

Kinh nghiệm giảng dạy tại Carnegie Mellon 3:17

• Ông đã dạy tại Carnegie Mellon 14 năm rưỡi.
• Bức ảnh cũ được chụp khi Bill Clinton đang ở nhiệm kỳ đầu.
• Ông có thể dạy theo cách đó nhờ kinh nghiệm, nhưng cần mở rộng quy mô cho mọi người.

Giải pháp bằng lý thuyết trò chơi 3:51

• Ông dùng lý thuyết trò chơi thay vì AI để giải quyết vấn đề con người.
• Lấy cảm hứng từ John Nash, người nổi tiếng với phim A Beautiful Mind và cân bằng Nash.
• Lý thuyết trò chơi từng là trung tâm trong chiến lược vũ khí hạt nhân.

Vấn đề dạy học qua internet 5:02

• Để dạy số lượng lớn, cần dùng internet.
• Dạy học qua Zoom rất tệ, khiến học sinh buồn ngủ.
• Trẻ em lại rất giỏi xem màn hình, như YouTube.

Mô hình lớp học kiểu Twitch 6:04

• Lớp học được dạy bởi hai học sinh trung học cùng lúc.
• Video clip cho thấy học sinh đặt câu hỏi qua chat, dùng QQ để đồng tình.
• Lớp học trông như stream game Twitch, Instagram live, TikTok, YouTube.

Kết hợp não trái và não phải 7:24

• Carnegie Mellon nổi tiếng về khoa học máy tính và có khoa sân khấu hàng đầu nước Mỹ.
• Ông đưa diễn viên chuyên nghiệp vào mọi lớp học, nhưng diễn viên không dạy.
• Hai học sinh trung học dạy, diễn viên tắt camera và mic.

Cơ chế huấn luyện sức hút 8:48

• Một cuộc gọi Zoom song song cho phép học sinh và diễn viên thấy nhau.
• Diễn viên phản hồi thời gian thực để dạy học sinh toán trở nên lôi cuốn hơn.
• Dạy một giờ toán đổi lấy một giờ đào tạo từ diễn viên chuyên nghiệp.

Động lực cho học sinh trung học 9:54

• Nhiều học sinh trung học muốn vào đại học Mỹ, nhưng phần khó nhất là giao tiếp, đồng cảm, kết nối và phỏng vấn.
• Chương trình giúp học sinh toán cải thiện kỹ năng này.
• Hiện có 100 học sinh trung học dạy khoảng 2.000 học sinh cấp hai.

Kết quả tuyển sinh 10:35

• Trong 30 học sinh tốt nghiệp năm nay: 6 vào Harvard, 2 vào Princeton, 13 vào MIT, 2 vào Duke, 1 vào C, 1 vào CMU.
• Học sinh trung học không phải trả tiền mà được trả tiền.
• Chương trình có quá nhiều giáo viên đăng ký.

Mô hình giảng dạy dựa trên ý tưởng học sinh 11:26

• Giáo viên là chuyên gia về lĩnh vực, biết kiến thức cao hơn bốn lớp.
• Học sinh đề xuất ý tưởng, giáo viên làm theo.
• Cách này dạy giải quyết vấn đề chưa từng gặp.

Danh sách học sinh trung học 12:12

• Học sinh đến từ nhiều nơi: Shinivas từ Colorado, Armen từ Romania, Elena (trong video) là thiên tài toán, từng nghiên cứu tại MIT Primes, Sarah từ Romania.
• Jesse sẽ vào Harvard, Michael từ Illinois, sau khi tham gia đã được bầu làm chủ tịch hội học sinh.
• Hy vọng sớm có người từ Việt Nam.

Quy trình tuyển chọn 13:35

• Học sinh dạy theo cặp để tạo tình bạn.
• Chương trình sàng lọc như văn phòng tuyển sinh Ivy League: giỏi toán và thích giúp người.
• Dùng phỏng vấn và thư giới thiệu giáo viên.

Mạng lưới và mục tiêu dài hạn 14:15

• Ông chuyên về lý thuyết đồ thị, nhìn thế giới qua mạng lưới kết nối.
• Đang xây dựng mạng lưới quốc tế gồm người tử tế, thông minh, được dạy sức hút.
• Mục tiêu lớn là ảnh hưởng đến trẻ nhỏ: nếu thông minh, hãy tử tế và giúp người.

Tác động trong 20 năm tới 15:21

• Những người này sẽ được tuyển dụng nhanh, thăng tiến nhanh.
• Trong 20 năm, họ sẽ vào cấu trúc lãnh đạo các công ty toàn cầu, có thể tham gia chính phủ.
• Mục tiêu có hàng nghìn người tham gia, có thể mở rộng lên 100.000 người Mỹ mỗi năm (1% học sinh trung học Mỹ).

Nguồn cung và nhu cầu 16:24

• 1% học sinh trung học Mỹ giỏi toán đủ để dạy trẻ 11 tuổi.
• Họ muốn cuộc sống tự quyết định, cần kỹ năng giao tiếp.
• Diễn viên tìm việc bán thời gian từ xa, có hàng nghìn người.
• Diễn viên mới nhất là người hơn 60 tuổi, từng biểu diễn ở Cirque du Soleil.

Mục tiêu nâng cao nhân loại 17:36

• Ông muốn nhân loại tồn tại, lo ngại khi nghe từ "superhuman".
• Từng là huấn luyện viên đội tuyển toán Olympic quốc tế Mỹ.
• Nhận ra giúp xã hội phát triển thú vị hơn giúp cá nhân thắng.

Triết lý về khoái cảm 18:42

• Nhiều người tổ chức cuộc sống quanh việc làm hài lòng bản thân.
• Hệ sinh thái này tìm người mà khoái cảm là làm hài lòng người khác.
• Các nhà toán học Hy Lạp cổ cũng là triết gia.

AI và tương lai nhân loại 19:24

• Nếu không còn là trí tuệ hàng đầu, mục tiêu hiệu quả thuần túy có thể dẫn đến loại bỏ con người.
• Cần nhiều người yêu thích giúp đỡ người khác, như định luật robot của Isaac Asimov.
• Hệ thống dựa trên lý thuyết trò chơi khiến việc tham gia có lợi; chơi một mình sẽ thua AI siêu việt.

Góc nhìn của một người cha 21:00

• Ông có ba con: 10, 16 và 18 tuổi.
• Con gái 18 tuổi vừa tốt nghiệp trung học, đang trên máy bay đến Rwanda để dạy toán một tuần.
• Mục tiêu làm cha là giúp con sống sót mà không cần ông.

Cách ông phát triển ý tưởng 22:01

• Ông là người giải quyết vấn đề, thích đi du lịch để có ý tưởng.
• Liệt kê các buổi nói chuyện từ tháng 1 đến tháng 8, gặp khoảng 20.000 người.
• Khuyến khích người tiên phong công nghệ nói chuyện với những người bị ảnh hưởng.

Đi lại và quan sát 23:41

• Ông đi xe buýt Greyhound để hiểu cách mọi người sống.
• Công việc giúp được nhiều người từ mọi nền tảng kinh tế.

Mô hình kinh doanh xã hội 24:06

• Hệ thống có lợi nhuận, không cần 1 USD quyên góp mỗi người được giúp.
• Lớp học có thể mở rộng quy mô lớn.
• Giá 22 USD/giờ, hợp lý ở nhiều nước phương Tây.

Lợi nhuận và từ thiện 25:31

• Ông kiểm soát toàn bộ cổ phần, là chủ tịch hội đồng quản trị kiêm CEO.
• Lợi nhuận dùng để cung cấp lớp miễn phí cho nhóm yếu thế.
• Có tổ chức phi lợi nhuận nhận quyên góp và ký hợp đồng với công ty.

Kinh nghiệm dạy trường thu nhập thấp 26:34

• Ông dành một năm đến các trường thu nhập thấp dạy lớp 6 mỗi 3 tuần.
• Dạy toán khó, thấy 10% trẻ em hào hứng, tương đương hoặc cao hơn khu giàu.
• Một học sinh chuyển ghế lên hàng đầu vì không nghe rõ.

Tổng kết 27:49

• Tìm học sinh có động lực cao, tạo nhóm và dạy hai buổi tối mỗi tuần quanh năm.
• Hệ sinh thái dựa trên động lực phù hợp.
• Ông kết thúc bằng quan điểm nên vượt qua bài kiểm tra Turing bắt chước.